Kies welke cookies je toestaat. Je kunt je keuze altijd wijzigen via "Cookie-instellingen" onderaan de pagina.

Zoeken in het lesmateriaal

Welke les zoek je?

Typ minimaal twee tekens.

·

Afbraakcyclus van een walvis

Zet de fasen van de walvisafbraak op volgorde en programmeer Ari met kleurcodes om de cyclus te tonen. Ontdek hoe zeedieren en voedingsstoffen bijdragen aan het oceaanecosysteem.

Download les (PDF) (opent in een nieuw tabblad)

Gratis · A4 · leerkrachtdeel, leerlingdeel en werkkaarten

Omslagfoto van de les Afbraakcyclus van een walvisNieuw3 downloads

Voor de leerkracht

Leerdoelen

Na deze les kunnen de leerlingen:

  1. De leerling gebruikt kennis van de afbraakcyclus van een walvis om een stappenplan te ontwerpen voor een proces dat te maken heeft met ecosystemen in de oceaan.
  2. De leerling programmeert een model van de afbraakcyclus van een walvis op het scherm van Ari.
  3. De leerling gebruikt volgordewoorden om het eigen model van de afbraakcyclus van een walvis te beschrijven terwijl Ari de route rijdt.

Voorbereiding

Benodigdheden

  • Kleurcodestiften
  • Pen of potlood
  • Tablet/computer

Materialen voor de leerkracht

Materialen voor de leerlingen

  • 1 Ari per groepje
  • 1 werkkaart per leerling
  • 1 set kleurcodestiften per leerling
  • 1 pen of potlood per groepje

Lesverloop

  1. Stap 1: Introductie

    In deze les duiken leerlingen in de afbraakcyclus van een walvis. Ze zetten de fasen in de juiste volgorde, programmeren Ari met kleurcodes en bekijken wat er in elke fase gebeurt. Op een werkkaart bekijken ze de volgorde van de genummerde fasen en koppelen ze die aan specifieke kleurcodes. Daarna programmeren ze Ari om de fasen te tonen terwijl de robot een cirkelvormige route volgt. In tweetallen beschrijven leerlingen met volgordewoorden wat er in elke fase gebeurt. Ze blikken terug op wat ze hebben geleerd en vertellen welke fase ze het interessantst vinden.

  2. Stap 2: App instellen

    Help de leerlingen om Ari aan te zetten. Zoek daarna de app Ocean Animals. In deze app vind je de les Whale Fall Cycle met de walvisemoji. Zorg dat alle leerlingen deze les aan het begin van de activiteit hebben geopend.

  3. Stap 3: Uitleg

    Wanneer een walvis sterft en zinkt, blijft hij bijdragen aan het ecosysteem van de oceaan. De afbraak verloopt in verschillende fasen, waarin zeedieren gebruikmaken van de voedingsstoffen uit de walvis. Eerst sterft de walvis en blijft hij een tijd drijven voordat hij zinkt. In die tijd eten haaien en zeevogels van de walvis. Wanneer de walvis de zeebodem bereikt, eten rondtrekkende aaseters, zoals sluimerhaaien, slijmprikken en spinkrabben, van het karkas. Terwijl de walvis verder wordt afgebroken, komen voedingsstoffen vrij in het bodemmateriaal. De botten van de walvis worden zichtbaar. Wormen, weekdieren en kreeftachtigen graven zich in het omliggende bodemmateriaal in. Tot slot voeden sulfiele (zwavelminnende) bacteriën zich met stoffen uit de botten, terwijl de resten van de walvis verder worden afgebroken.

    Lees meer over de afbraakcyclus van een walvis op deze Engelstalige pagina van het Monterey Bay Aquarium: https://

    www.montereybayaquarium.org/stories/from-giants-to-gardens

  4. Stap 4: Programmeren

    Bekijk de werkkaart: Vraag de leerlingen om het onderdeel ‘Color Code Executions’ (kleurcodes uitvoeren) op hun werkkaart te bekijken.

    1. Laat ze de volgorde van de genummerde fasen van de afbraakcyclus van een walvis bekijken.

    Koppel de fasen aan kleurcodes: De leerlingen gebruiken kleurcodestiften om bij elke fase van de afbraakcyclus de juiste kleurcode in te kleuren. De kleurcodes volgen de genummerde volgorde op de werkkaart.

    Programmeer Ari om de cyclus te doorlopen: De leerlingen programmeren Ari om de kleurcodes langs een cirkelvormige route te volgen. Ari moet bij elke kleurcode even stoppen om de juiste fase van de afbraakcyclus van een walvis op het scherm te tonen, in de juiste volgorde.

  5. Stap 5: Uitvoeren en problemen oplossen

    Nu is het tijd om te laten zien wat je weet!

    Werk in tweetallen: Laat elke leerling een maatje zoeken om mee samen te werken.

    1. Bekijk en beschrijf: Terwijl Ari langs de geprogrammeerde kleurcodes rijdt, toont het scherm elke fase van de afbraakcyclus van een walvis. De leerlingen beschrijven om de beurt wat er in elke fase gebeurt. Ze gebruiken volgordewoorden zoals eerst, ten tweede, vervolgens, daarna, uiteindelijk of tot slot.
    2. Geef een uitgebreide uitleg: Moedig de leerlingen aan om precies te beschrijven wat er gebeurt. In plaats van ‘Eerst sterft de walvis’ kunnen ze bijvoorbeeld zeggen: ‘Eerst sterft de walvis en zinkt hij naar de zeebodem. Daar ontstaat rond de dode walvis tijdelijk een rifecosysteem voor allerlei zeedieren.’
    3. Wissel van rol: Zodra de ene leerling de hele cyclus heeft beschreven, wisselen de leerlingen van rol. Zo krijgt ook het maatje een beurt om de fasen te beschrijven.
  6. Stap 6: Afsluiting

    Schrijf op of vertel aan je maatje: Wat heb je vandaag geleerd over de afbraakcyclus van een walvis? Kun je vertellen welke fase je het interessantst vindt en waarom die belangrijk is?

Voor de leerlingen

Volg de afbraakcyclus van een walvis

Zet de fasen van de afbraakcyclus van een walvis op volgorde. Programmeer Ari met kleurcodes en vertel wat er in elke fase gebeurt.

Je hebt nodig

  • Ari
  • Werkkaart
  • Kleurcodestiften
  • Pen of potlood

Zo ga je te werk

  1. Stap 1: Open de les

    Zet Ari aan. Open de app Ocean Animals. Open de les Whale Fall Cycle (afbraakcyclus van een walvis) met de walvisemoji.

  2. Stap 2: Bekijk de werkkaart

    Bekijk de fasen van de afbraakcyclus op je werkkaart.

  3. Stap 3: Bekijk de volgorde

    Bekijk de volgorde van de fasen van de afbraakcyclus. Gebruik de nummers op je werkkaart.

  4. Stap 4: Kleur de codes in

    Kleur bij elke fase de juiste kleurcode in. Volg de genummerde volgorde op je werkkaart.

  5. Stap 5: Programmeer Ari

    Leg de kleurcodes langs een route in een cirkel. Programmeer Ari om de codes in de juiste volgorde te volgen. Laat Ari bij elke code stoppen en de juiste fase tonen.

  6. Stap 6: Vertel wat er gebeurt

    Kijk hoe Ari de route rijdt. Vertel om de beurt wat er in elke fase gebeurt. Gebruik woorden zoals eerst, daarna en tot slot.

  7. Stap 7: Wissel van beurt

    Als je maatje klaar is met vertellen, wissel je van rol.

Werkkaarten

De werkkaarten zitten in de PDF van deze les. Print ze op 100% (werkelijke grootte), niet op “passend maken”: dan rijdt Ozobot precies over de lijnen.

  • Werkkaart 1 Werkkaart 1
  • Werkkaart 2 Werkkaart 2
  • Werkkaart 3 Werkkaart 3

Download de les met alle werkkaarten (PDF) (opent in een nieuw tabblad)

Video

Ozobot Ari: afbraakcyclus van een walvis – V2

SLO-leerdoelen

Met deze les werk je aan de volgende leerdoelen voor digitale geletterdheid (computational thinking) van SLO:

Gerelateerde lessen

  • Nieuw4 downloads

    Ethieklab: AI voor de rechter

    • Groep/klas: Groep 5–7
    • Duur: 45 min
    • Methode: Kleurcodes

    Kruip in de rol van AI-ethicus: beoordeel AI-beslissingen op eerlijkheid, ontdek hoe vooringenomenheid mensen verschillend raakt en laat met kleurcodes je oordeel…

  • Nieuw5 downloads

    Gooi een strike met Ari

    • Groep/klas: Groep 4–6
    • Duur: 30 min
    • Methode: Ari-app

    Maak van Ari een bowlingkampioen! Programmeer een route met richtingskleurcodes, test hoeveel kegels Ari omgooit en verbeter je code voor een hogere…

  • Nieuw2 downloads

    Klaarmaken voor school

    • Groep/klas: Groep 3–4
    • Duur: 40 min
    • Methode: Ari-app
    • Methode: Kleurcodes

    Programmeer Ari met kleurcodes door zes activiteiten van een ochtendroutine. Lees bij elke stap de analoge klok af, schrijf de tijd digitaal…

  • Nieuw2 downloads

    Totale tijd berekenen

    • Groep/klas: Groep 5–6
    • Duur: 30 min
    • Methode: Ari-app
    • Methode: Kleurcodes

    Help Ari zijn drukke planning te begrijpen: programmeer begin- en eindtijden met kleurcodes, lees de klok af en bereken met een getallenlijn…