Kies welke cookies je toestaat. Je kunt je keuze altijd wijzigen via "Cookie-instellingen" onderaan de pagina.

Zoeken in het lesmateriaal

Welke les zoek je?

Typ minimaal twee tekens.

2D- en 3D-vormen: oppervlakte, omtrek, totale oppervlakte en volume

Meet met Ari’s Distance-app de afmetingen van papieren 2D- en 3D-vormen. Gebruik je metingen en formules om omtrek, oppervlakte, totale oppervlakte en volume te berekenen.

Download les (PDF) (opent in een nieuw tabblad)

Gratis · A4 · leerkrachtdeel, leerlingdeel en werkkaarten

Omslagfoto van de les 2D- en 3D-vormen: oppervlakte, omtrek, totale oppervlakte en volumeNieuw2 downloads

Voor de docent

Leerdoelen

Na deze les kunnen de leerlingen:

  1. De leerling knipt vier verschillende vormen uit het beschikbare papier.
  2. De leerling meet met de looptijdsensor van Ari de afmetingen die nodig zijn om de oppervlakte en omtrek van de vormen te berekenen.

Voorbereiding

Benodigdheden

  • Papier
  • Pen of potlood
  • Plakband
  • Schaar

Materialen voor de docent

Materialen voor de leerlingen

  • 1 Ari per groep
  • 1 set werkkaarten per leerling
  • 1 pen of potlood per leerling
  • 1 schaar per leerling
  • 1 rol plakband per groep

Lesverloop

  1. Stap 1: Voorbereiding

    Print voor elke leerling een set werkkaarten. Print voor elke groep een exemplaar van de vormen.

    Begrippen

    Oppervlakte – de grootte van een vlak

    Omtrek – de lengte van de rand van een meetkundige vorm

    Totale oppervlakte – de oppervlakte van alle vlakken van een 3D-voorwerp

    Volume – de hoeveelheid ruimte die een voorwerp inneemt

  2. Stap 2: Introductie

    Knip vooraf een cirkel, rechthoek, vierkant, driehoek, kubus en balk uit en leg de Ari-robot klaar.

    Stel de klas bij elke vorm die je laat zien de volgende vraag: ‘Wat moeten we aan deze vorm meten om de oppervlakte en omtrek te berekenen?’

    Vraag op basis van de antwoorden een leerling om te helpen. Laat de leerling aan één kant van de vorm een hand rechtop houden als stopteken. Plaats de Ari-robot aan de andere kant van de te meten afstand.

    Open de Distance-app en meet de zijde die de klas heeft voorgesteld.

    Laat na het verzamelen van alle benodigde maten zien hoe je bij 2D-vormen de oppervlakte en omtrek berekent en bij 3D-vormen de totale oppervlakte en het volume.

    Laat zien hoe je de maten van de overige vormen meet en hun oppervlakte, omtrek, totale oppervlakte en volume berekent.

  3. Activiteit 1

    Stap 3: Activiteit 1 – 2D- en 3D-vormen uitknippen en meten

    Verdeel de leerlingen in groepen van 3–4. Geef elke groep één Ari-robot en de beschikbare materialen om een cirkel, rechthoek, vierkant en driehoek uit de vormbladen te knippen. Verdeel de rollen binnen elke groep: vormen uitknippen, de hand als stopteken op de juiste plek houden, Ari op de juiste plek zetten en de meting aflezen.

    Laat de leerlingen de Distance-app van Ari openen.

    Laat de leerlingen de vier 2D-vormen en de twee 3D-vormen uitknippen. Ze zetten de 3D-vormen in elkaar door ze te vouwen en vast te plakken. De groepen meten voor elk van de zes vormen alle benodigde maten en noteren deze op de werkkaart.

  4. Activiteit 2

    Stap 4: Activiteit 2 – Oppervlakte, omtrek, totale oppervlakte en volume berekenen

    Laat de groepen vóór activiteit 2 de formules doornemen voor de oppervlakte en omtrek van een cirkel, rechthoek, vierkant en driehoek, en voor de totale oppervlakte en het volume van een kubus en balk.

    Elke groep gebruikt de gemeten waarden en de formules op de werkkaart om de oppervlakte en omtrek van de cirkel, het vierkant, de rechthoek en de driehoek te berekenen. De leerlingen noteren de uitkomsten op de werkkaart.

    De leerlingen gebruiken de gemeten waarden en de vermelde formules ook om de totale oppervlakte en het volume van de kubus en de balk te berekenen. Ze noteren de uitkomsten op de werkkaart.

  5. Stap 5: Afsluitkaart

    Gebruik de volgende vragen om leerlingen te laten terugblikken en met elkaar in gesprek te laten gaan. Loop rond terwijl de leerlingen eerst hun antwoorden op de afsluitkaart schrijven en die daarna met een medeleerling bespreken:

    1. Welke vorm had de kleinste omtrek en welke de grootste?
    2. Welke informatie hebben we nodig om het volume van de ruimtelijke vormen met een vierkant of rechthoek als grondvlak te berekenen?

Voor de leerlingen

Meet en bereken vormen

Je meet vormen met Ari en gebruikt de maten om te rekenen. Zo ontdek je meer over oppervlakte, omtrek, totale oppervlakte en volume.

Je hebt nodig

  • Ari
  • Werkkaarten
  • Pen of potlood
  • Schaar
  • Plakband

Zo ga je te werk

  1. Stap 1: Knip de vormen uit

    Werk in een groepje. Knip de cirkel, rechthoek, het vierkant, de driehoek, de kubus en de balk uit de werkkaarten.

  2. Stap 2: Maak de 3D-vormen

    Vouw de kubus en de balk. Plak ze vast.

  3. Stap 3: Verdeel de taken

    Spreek af wie de vormen knipt, wie de hand als stopteken houdt, wie Ari neerzet en wie de metingen afleest.

  4. Stap 4: Meet de vormen

    Open de Distance-app van Ari. Meet de benodigde maten van alle zes vormen. Houd je hand op de juiste plek als stopteken.

  5. Stap 5: Schrijf de maten op

    Noteer de gemeten maten op de werkkaart.

  6. Stap 6: Bereken de uitkomsten

    Gebruik de gemeten maten en de formules op de werkkaart. Bereken de oppervlakte en omtrek van de 2D-vormen. Bereken de totale oppervlakte en het volume van de kubus en de balk.

  7. Stap 7: Beantwoord de laatste vragen

    Schrijf op welke vorm de kleinste en welke de grootste omtrek had. Schrijf ook op welke extra maat je nodig hebt om van het vierkant en de rechthoek ruimtelijke vormen te maken en het volume te berekenen. Bespreek je antwoorden met een klasgenoot.

Werkkaarten

De werkkaarten zitten in de PDF van deze les. Print ze op 100% (werkelijke grootte), niet op “passend maken”: dan rijdt Ozobot precies over de lijnen.

  • Werkkaart 1 Werkkaart 1
  • Knipkaart 1 Knipkaart 1
  • Werkkaart 2 Werkkaart 2
  • Werkkaart 3 Werkkaart 3
  • Werkkaart 4 Werkkaart 4
  • Werkkaart 5 Werkkaart 5
  • Knipkaart 2 Knipkaart 2
  • Werkkaart 6 Werkkaart 6
  • Antwoordblad 1 Antwoordblad 1
  • Antwoordblad 2 Antwoordblad 2

Download de les met alle werkkaarten (PDF) (opent in een nieuw tabblad)

Video

Ozobot Ari-lessen: de Distance-app

SLO-leerdoelen

Met deze les werk je aan de volgende leerdoelen voor digitale geletterdheid (computational thinking) van SLO:

Gerelateerde lessen

  • Nieuw2 downloads

    Zelfrijdende auto’s leren rijden

    • Groep/klas: Groep 8 – klas 1–2
    • Duur: 45 min
    • Methode: Ari-app

    Verken hoe zelfrijdende auto's hun omgeving begrijpen. Breng met de Compass-app en Ari routes in kaart en train een AI-model om verkeersborden…

  • Nieuw2 downloads

    Vlieg eropuit

    • Groep/klas: Groep 8 – klas 1–2
    • Duur: 45 min
    • Methode: Ari-app

    Navigeer met Ari over IJseiland en teken Oranjestad op een andere schaal. Reken afstanden om, lees het kompas en volg aanwijzingen om…

  • Nieuw2 downloads

    Ontdek de route

    • Groep/klas: Groep 8 – klas 1–2
    • Duur: 45 min
    • Methode: Ari-app

    Gebruik de Compass-app van Ari en Google Earth om beroemde routes te vinden. Je rekent coördinaten om van decimale graden naar graden,…

  • Nieuw3 downloads

    Kennismaken met Ari: kleurcodes (groep 7 en hoger)

    • Groep/klas: Groep 7–8 – klas 1–6
    • Duur: 30 min
    • Methode: Ari-app
    • Methode: Kleurcodes

    Programmeer Ari met kleurcodes en de Color Codes-app. Kies de juiste codes om Ari langs alle aanwijzingen van start naar finish te…